Trong bối cảnh kinh tế thế giới đang bước vào giai đoạn chuyển đổi mạnh mẽ dưới tác động của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư, kinh tế số đang nổi lên như một động lực tăng trưởng quan trọng của Việt Nam. Nhiều chiến lược phát triển quốc gia đã xác định khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là những trụ cột để thúc đẩy tăng trưởng nhanh và bền vững trong thập kỷ tới.
Theo nhiều báo cáo quốc tế, kinh tế số Việt Nam đang duy trì tốc độ tăng trưởng hàng đầu khu vực Đông Nam Á, đặc biệt trong các lĩnh vực như thương mại điện tử, fintech, trí tuệ nhân tạo, công nghệ dữ liệu và các nền tảng số. Dự báo cho thấy quy mô nền kinh tế Internet của Việt Nam có thể đạt hàng chục tỷ USD trong những năm tới và tiếp tục tăng trưởng mạnh mẽ khi doanh nghiệp và xã hội đẩy nhanh quá trình chuyển đổi số.
Trong xu thế đó, dữ liệu đang trở thành nguồn tài nguyên mới của nền kinh tế. Nếu như trước đây doanh nghiệp cạnh tranh bằng vốn, tài nguyên hay lao động thì ngày nay lợi thế cạnh tranh ngày càng phụ thuộc vào khả năng thu thập, phân tích và khai thác dữ liệu để đưa ra các quyết định kinh doanh và chiến lược phát triển.
Nhu cầu nhân lực số tăng mạnh
Sự phát triển nhanh của kinh tế số đang làm thay đổi sâu sắc thị trường lao động. Những ngành nghề liên quan đến khoa học dữ liệu, trí tuệ nhân tạo, thương mại điện tử, phân tích dữ liệu kinh doanh và quản trị nền tảng số đang trở thành những lĩnh vực có nhu cầu tuyển dụng cao.
Theo nhiều thống kê, Việt Nam đang đối mặt với tình trạng thiếu hụt nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực công nghệ và dữ liệu. Nhu cầu tuyển dụng trong các lĩnh vực liên quan đến dữ liệu, phân tích kinh doanh và trí tuệ nhân tạo đang tăng nhanh khi doanh nghiệp đẩy mạnh ứng dụng công nghệ vào hoạt động sản xuất, kinh doanh và quản trị.
Không chỉ các tập đoàn công nghệ, nhiều lĩnh vực khác như tài chính, ngân hàng, logistics, thương mại điện tử, marketing số hay quản trị doanh nghiệp cũng đang cần những nhân sự có khả năng phân tích dữ liệu và hiểu biết về kinh tế số.
Trong bối cảnh đó, kỹ năng dữ liệu và kỹ năng số đang dần trở thành “tấm hộ chiếu nghề nghiệp” của thế hệ lao động mới.
Đào tạo nhân lực số
Giáo dục đại học trước yêu cầu đào tạo nhân lực cho nền kinh tế số
Trước những thay đổi nhanh chóng của nền kinh tế, các cơ sở giáo dục đại học cũng đang từng bước đổi mới chương trình đào tạo nhằm đáp ứng nhu cầu nhân lực của thời đại số.
Trong số đó, Khoa Kinh tế số – Học viện Chính sách và Phát triển đang trở thành một trong những địa chỉ đào tạo đáng chú ý trong lĩnh vực này. Với định hướng kết hợp giữa kinh tế, quản trị và công nghệ dữ liệu, chương trình đào tạo của Khoa hướng tới việc trang bị cho sinh viên không chỉ kiến thức kinh tế mà còn năng lực sử dụng các công cụ phân tích dữ liệu trong môi trường kinh doanh hiện đại.
Học viện Chính sách và Phát triển
Hai ngành đào tạo tiêu biểu của Khoa hiện nay gồm Kinh tế số và Khoa học dữ liệu.
Ngành Kinh tế số tập trung vào các nội dung như quản trị kinh doanh số, thương mại điện tử và chính sách chuyển đổi số, giúp sinh viên hiểu cách thức vận hành của doanh nghiệp và chính sách nhà trong môi trường số hóa.
Trong khi đó, ngành Khoa học dữ liệu hướng tới đào tạo các chuyên gia có khả năng thu thập, xử lý và phân tích dữ liệu phục vụ cho các quyết định kinh tế, tài chính và kinh doanh.
Bên cạnh kiến thức chuyên môn, sinh viên còn được tiếp cận với nhiều công cụ phân tích dữ liệu phổ biến như Python, SQL, Power BI, đồng thời tham gia các hoạt động thực tế như workshop với doanh nghiệp, tham quan doanh nghiệp công nghệ hay các dự án học tập gắn với dữ liệu thực.
Sinh viên chuyên ngành Phân tích dữ liệu APD đi thực tế tại VinAI
Sinh viên Kinh tế số tham quan Công ty Cổ phần Chứng khoán SSI
Lựa chọn ngành học của thời đại số
Trong bối cảnh Việt Nam đang thúc đẩy mạnh mẽ chuyển đổi số quốc gia và phát triển kinh tế số, những ngành học gắn với dữ liệu và công nghệ được dự báo sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong nhiều năm tới.
Đối với các bạn trẻ yêu thích công nghệ, phân tích và kinh doanh, việc lựa chọn học tập trong các lĩnh vực như Kinh tế số, Khoa học dữ liệu hay Công nghệ thông tin không chỉ mở ra nhiều cơ hội nghề nghiệp mà còn tạo điều kiện để tham gia trực tiếp vào quá trình phát triển của nền kinh tế số Việt Nam.
Sinh viên Khoa Kinh tế số thảo luận cùng doanh nghiệp về giải pháp chuyển đổi số
Học hỏi từ thực tế các Tập đoàn lớn
Với định hướng đào tạo gắn liền thực tiễn và nhu cầu của thị trường lao động, Khoa Kinh tế số – Học viện Chính sách và Phát triển đang từng bước khẳng định vai trò là một trong những cơ sở đào tạo nguồn nhân lực cho nền kinh tế số của đất nước.
